هېڅ هنرمند سره، نغدي مرسته نه ده شوې

کابل ـ ۱۴ د سلواغه ۱۳۹۸

د ۵۰ هنرمندانو (سندرغاړو) له ډلې، هېڅ یوه یې د «مرستې» په نوم نغدي مرسته نه ده ترلاسه کړې.

یوه نیمه میاشت مخکې، ولسمشر غني د ( همایش سیر هنر در صد سال پسین ) د هنر جشنوارې د درناوي په موخه، د هېواد له هنرمندانو سره د نغدي د مرستې په اړه  د اطلاعاتو او فرهنګ وزارت وړاندیز له ۹۱ کود څخه منظور کړ.

له هغي یوه ورځ وروسته، د جمهوري ریاست ویاند صدیق صدیقي د لیندۍ په ۲۹ د دغې منظورۍ د اعلان په اړه ولیکل:« ولسمشر د دغې جشنوارې د درناوي په موخه، د استاد ګل زمان په ګډون د اووو څانګو هر یوه هنر مند سره د ۵۰ زره افغانیو مرسته وکړه.»

خو پیک خبریالۍ څېړنیز مرکز موندنې ښيي چې نه یوازې له هنرمندانو سره مرسته نه ده شوې، بلکې د اطلاعاتو او فرهنګ وزارت مسؤولینو هم د اطلاعاتو د غوښتنې پاڼې د ترلاسه کولو سربېره، د څه باندې یوې میاشتې په ترڅ کې حاضر نشول چې د ۵۰ هنرمندانو ترتیب شوی نوملړ او د مرستې د وړاندې کولو څرنګوالی د پیک خبریالې ته وړاندې کړي.

د هېواد د وتلي سندر غاړي استاد ګل زمان کورنۍ هم چې دغه ۵۰ کسیزه نوملړ کې شامله بلل شوې، د هرډول مرستې ادعا بې ځایه او ناسمه بولي.

د استاد ګل زمان زوی نصیب زیاتوي چې پلار یې سخت ناروغه دی او اوس هم کابل کې د ساړه ژمي له امله، خوست کې د خپلو دوستانو سره دی.

ښاغلي نصیب له هنرمندانو سره مرسته په ځانګړي ډول یې ولسمشر سره یې د پلار انځور ناسمه بولي او وايي: « پلار سره مې د جمهوري ریاست لخوا هېڅ مرسته نه ده شوې  او د مرستو ګنګوسې هم درواغ او تېرایستل دي او بس.»

 ځینې نور هنرمندان هم ادعا کوي چې مسؤولینو په سلیقه یي ډول چلند کړی او دوی سره هېڅ مرسته نه ده شوې.

د ملي راډیو ټلویزیون د موسیقي پخوانی مدیر رسول زمری چې په وینایې د موسیقي په څانګه کې یې ۴۰ کاله خدمت کړی، هنرمندانو ته د حکومت له نه پاملرنې شکایت کوي او وايي چې ټولو هنرمندانو خدمت کړی؛ خو مرسته او پاملرنه تل غیر مستحقو کسانو سره شوې.

بل پلو، د هنرمندانو د ټولنې مشر فاروق نبي زاده وايي چې د وړاندیز له منظورۍ یوه میاشت وروسته، د هنر له هرې برخې اووه تنه د وزارت او هنر عالي شورا لخوا د وړاندې شویو معیارونو له مخې نوماند شول؛ خو تراوسه ویل کېږي چې اداري کارونه یې دوام لري او لازمه بودیجه ورته نه ده تخصیص شوې.

ښاغلي نبي زاده زیاتوي:«د موسیقي برخې نوماند هنرمندان مرستې ته عاجله اړتیا لري.»

سره له دې چې د اطلاعاتو او فرهنګ وزارت او د هنر عالي شورا، د دغې مرستې د ځنډ لامل، د بودیجې نشتوالی بللی او د غیر قانوني دلایلو په وړاندې کولو سره یې د نوملړ او وړاندیز له وړاندې کولو ډه ډه کړې؛ خو د یوې نیمې میاشتې په تېرېدو سره،  دغه وزارت د سلواغې په ۱۳ د نغدي مرستې د ۵۰ مستحقو هنرمندانو نوملړ په خپله فیسبوک پاڼه کې خپور کړ.

له دې وړاندې د اطلاعاتو او فرهنګ د اطلاع رسونې مسؤولې مینه ابراهیم خیل د پیک خبریالې ته وویل چې تراوسه د هنرمندانو هېڅ نوملړ نه دی چمتو شوی.

په داسې حال کې چې د هنر عالي شورا مرستیال تیمور حکیم یار وايي:«نوملړ چمتوشوی له وړاندیز سره یوځای، مرستیال صاحب سره دی او کله چې مرستیال صاحب له بهر څخه راستون شي، له تاسې سره به شریک شي.»

د اطلاعاتو او فرهنګ وزارت ویاند صابر مومند هم د نوملړ د شتون او نشتون په اړه بې خبري ښيي او وايي چې دغه مرسته کې د ځنډ اصلي دلیل، مالیې وزارت سره د دغه وزارت تخنیکي ستونزه ده.

ښاغلي مومند زیاته کړه: «هرکله چې مالیې وزارت سره زموږ ستونزه حل شوه، نوملړ در کول کېږي.»

په همدې حال کې د مالیې وزارت په ډاګه کوي چې دغه وزارت ته د هنرمندانو نوملړ او اسناد په ځنډ رسېدلي او له همدې امله یې اجراات وخت نیسي.

د مالیې وزارت د مطبوعاتو امر فریدون معرفتي وايي:«موږ ته اسناد هغه وخت ورسېدل چې مالي کال ختم وو او د مالي کال له پای ته رسېدو سره، ټول حسابونه تړل کېږي، د نوي مالي کال بودیجې له تصویب سره به اجراات وشي.»

په همدې حال کې جمهوري ریاست د دغې مرستې په اړه له ځواب ویلو ډه ډه کوي او د مسؤولیت پېټی د اطلاعاتو او فرهنګ وزارت اړوند بولي.

 د جمهوري ریاست ویاند دواخان مینه پال وايي: «د ۵۰ هنرمندانو نوملړ جوړول، د معیارونو ټاکل، د بودیجې او اداري مسایل د اطلاعاتو او فرهنګ وزارت اړوند دي او د جمهوري ریاست لخوا یواځې حکم ورکړل شوی.»

جمهوري ریاست ته د وړاندیز له وړاندې کولو مخکې، دغه مرستې ته د هنرمندانو د مستحق والي لپاره د اطلاعاتو او فرهنګ وزارت او د هنر عالي شورا لخوا ټاکل شوي معیارونه، له ۶۵ کاله زیات سن، تقاعد او ناوړه اقتصادي وضعیت بلل شوی.

هنرمندانو سره د نغدي مرستې وړاندیز، هغه مهال د اطلاعاتو او فرهنګ وزارت لخوا جمهوري ریاست ته وړاندې شو چې له دې وړاندې استاد ګل زمان په یوه ټلویزیوني مرکه کې، د ناوړه اقتصادي ستونزو او روزګار له امله وژړل.

نوموړي د اریانا له خصوصي ټلویزیون سره د مرکې پرمهال پر حکومت نیوکه وکړه او ویې ویل چې هنرمندان یې هېر کړي دي.

په همدې حال کې د ولسمشر لخوا د مرستې وړاندیز له منظورۍ د ورځې راهیسې تراوسه، د پیک خبریالي څېړنیز مرکز موندنې د دې ښکارندوی دي چې تراوسه په نوملړ کې شاملو ۵۰ هنرمندانو سره،  یوه سره یې ۵۰ پوله مرسته نه ده شوې او یوه نیمه ناسمه ادعا ده.

خبریاله: پلوشه عظیم