دومین طرح قرنتین، نتیجه‌­ی برعکس

کابل – ۱۸ سرطان ۱۳۹۹خ.

نزدیک به‌یک ماه از دومین طرح تنظیم کسب‌­وکار (قرنتین) به‌­خاطر جلوگیری از انتشار ویروس کرونا در کشور می‌گذرد؛ اما با گذشتِ هرروز، جم‌­وجوش مردم بدون داشتن ماسک و رعایتِ فاصله در شهرها بیش­تر می‌­شود.

“طرح تنظیم کسب‌­وکار در مرحله‌­ی فلاکتِ ناشی‌از اَوج کرونا” به‌­تاریخ ۱۸جوزای سال روان، از سوی کمیته‌­ی نظارت از تطبیق مبارزه با کرونا اعلام شد. کمیته‌ای که ‌وزارت­‌های صحت­‌عامه، امورداخله، کار و اموراجتماعی، اداره­‌­ی مستقل ارگان­‌های محلی، والی کابل و نمایند­گان سکتور خصوصی، عضوهای نظارت از تطبیق آن هستند.

پوشیدن ماسک در مکان‌­های عمومی، رعایت فاصله‌­ی دومتری و درخانه­ ماندنِ بزرگ­سالان؛ از بند­های درشت این طرح، الزامی خوانده شده‌­بود. اما پرسش این­‌است که (شهروندان و مسوولان) هردو چه‌­قدر الزامیت این طرح را جدی پنداشته­‌اند؟ پرسشی­‌که حتا نهادهای مسوول و ناظر این طرح نیز، پاسخ قناعت‌بخش ارایه نکرده‌اند.

طارق آرین، سخن­‌گوی وزارت امورداخله می‌­گوید که تطبیق این طرح، تنها مسوولیت این وزارت نیست و نیاز به‌­مشارکت عمومی دارد. او، هم‌­چنان می‌­افزاید: « تطبیق این طرح بدون مشارکت سرتاسری دشواراست، اما آهسته‌­آهسته عملی خواهد شد ».

آقای آرین در حالی از تطبیقِ تدریجی با مشارکت مردم سخن می­زند که به‌باور برخی از نمایندگان مردم در شورای ملی کشور، برعکس هرروز بیروبار و بی­‌توجه‌ی مردم به‌دلیل بی‌باوری برحکومت بیش­‌تر می‌­شود.

سایمه خوگیانی نماینده‌ی مردم ننگرهار در مجلس نمایندگان می‌گوید: « این عادلانه نیست، مشکل مردم درنظر گرفته نشده و این بااین طرح‌شان اگر مردم را کرونا نکُشد، گرسنه‌گی خواهد کُشت ».

به‌­گفته‌­ی این نماینده‌ی مردم، اقتصاد بَد از یک سو و نبود مدیریت درست منابع از سوی­‌دیگر، سبب شده­‌است که مردم به‌حکومت اعتماد نکنند و توجه‌ی­ نیز به‌این ­طرح محدودیت گشت‌­وگذار نداشته‌باشند.

شرف الدین عینی نمانیده‌­ی مردم تخار در مجلس نمایندگان‌هم، ادامه‌ی قرنتین تا هفته‌ها و ماه‌ها برمردمِ بی‌آب‌ونان را به‌معنای ربودنِ لقمه‌ی نان از دهنِ مردمِ نادار می‌داند و حکومت را به‌ناتوانی در مدیریت منابع و مصرف کمک‌های بیرونی در کار مبارزه با کرونا متهم می‌کند.

او، هم‌چنان از مردم می­خواهد که به‌­خاطر صحت­‌مندی خود و خانواده‌­ی شان، توصیه‌­های به‌داشتی را درنظر گرفته و فاصله‎­های اجتماعی‌را رعایت کنند.

خواستی‌که محمد امان ۵۷ ساله باشنده‌ی ناحیه‌­ی ششم شهر کابل، به‌گفته‌ی خودش عملی کرده نمی‌تواند.

این مرد فقیر که با کراچی­ یک تایره‌­ی خود، روزانه در بازارهای شهر کابل، حتا ۱۰۰ افغانی‌هم پیدا کرده نمی­‌تواند؛ تنها نان آورِ خانواده‌ی نُه نفری‌ست که به‌جز پیداکردنِ نانِ شب‌وروز، هم‌وغمی ندارد.

« وقتی پول ده تا نانه پوره کرده نمی­‌تانم، ازکجا کنم که ده یا بیست رُپه‌ره ماسک بخرم ». 

عبیدالله ۲۷ ساله که در بازار کوته‌­ی سنگی مصروف خریداری ترکاری و چانه‌­زنی است؛ نه‌­ماسکی پوشیده و نه‌­هم فاصله‌ی دومتری را رعایت کرده و چندان باوری‌هم به‌­ویروس کرونا ندارد. او می‌­گوید که دیگر قرنتینی وجود ندارد و نمی­‌تواند که هرروز یک‌­ماسک بخرد.

رعایت نکردن فاصله‌ی فزیکی در موترهای شهری، یکی دیگر از چالش‌ها و موارد نقض قرنتین در پایتخت کشور خوانده شده‌است. چنان‌که مسوولان ترافیک شهر کابل، از افزایش عواید جریمه در سه ماه نخست سال روان خورشیدی خبر داده‌اند.

سمونیار سید محمد مدیر تاسیسات ترافیک شهر کابل به‌­خبرنگار پیک گفت که تنها پول جریمه‌­ی رانندگان دراین مدت قرنتین، بیش‌­از ۱۱ میلیون افغانی شده‌­است و این‌­جریمه‌­ها تاثیر خوبی بالای رانندگان داشته‌­است.

آقای سید محمد جزئیات بیش‌تر دراین باره نداد؛ اما گزارش‌های برخی روزنامه‌ها به‌نقل از مسوولان این نهاد، نشان می‌دهد که عواید به‌دست آمده از جریمه‌ی نقدی رانندگان در زمان مشابه سال گذشته، روزانه یک‌صد تا سه‌صدهزارافغانی بوده‌است.

بااین‌حال، ناصر مهری سخن­‌گوی والی کابل می‌­گوید که بارها برای شهروندان اخطار داده شده؛­ اما تاهنوز کسی جریمه نشده و آن‌ها می‌­خواهند که ازطریق آگاهی عامه و توصیه واخطار با مردم برخورد خواهند کرد.

درحالی‌که انتشار بیماری­‌های خطرناک از روی قصد، سهو یا خطا در کُد جزای کشور جرم پنداشته شده و عاملان آن به بالاترین کیفر یعنی زندان و پایین‌ترین تا سه‌­هزارافغانی جریمه محکوم شده‌­است. (ماده‌­های­ ۸۱۷ و ۸۱۸  فصل نخست کُد جزا)

آقای مهری، توجه به­‌طرح قرنطین را یکی­‌از مسوولیت شهروندان دانسته و از همه‌ی شهروندان پایتخت می­‌خواهد که به‌خاطر سلامتی خود، خانواده و دیگران، فاصله‌­ی اجتماعی را مراعات کنند.

گزارش‌گر:  شاه محمود اندیشور